Opzettelijk of door nalatigheid foutieve informatie verstrekken

Opzettelijk of door nalatigheid foutieve informatie verstrekken ziet op situaties waarin een partij verkeerde, misleidende of feitelijk onjuiste informatie geeft aan cliënten, consumenten, contractspartijen of toezichthouders, hetzij bewust (met misleidingsopzet), hetzij doordat zij haar zorg- en mededelingsplicht niet naleeft. Dit kan gaan om expliciet onjuiste uitspraken over eigenschappen, risico’s, resultaten of rechten, maar ook om “half ware” mededelingen waarbij cruciale feiten worden weggelaten of verzacht, zodat bij de ander een verkeerd beeld ontstaat. In het verbintenissenrecht vallen opzettelijke misleidingen onder bedrog: een overeenkomst is vernietigbaar wanneer zij tot stand is gekomen door opzettelijk onjuiste mededelingen, opzettelijk verzwijgen van relevante feiten of andere kunstgrepen. Indien geen opzet aanwezig is maar de wederpartij wel onvoldoende of onjuiste inlichtingen krijgt, kan sprake zijn van dwaling: de overeenkomst is vernietigbaar als de dwaling te wijten is aan een inlichting van de wederpartij of aan het niet voldoen aan de mededelingsplicht, ook als de misleiding niet de kern van de overeenkomst betreft. In het consumentenrecht kwalificeren onjuiste of misleidende mededelingen van handelaren over prijs, kenmerken, rechten of identiteit als misleidende en daarmee oneerlijke handelspraktijken; consumenten kunnen dan de overeenkomst vernietigen en schadevergoeding vorderen, terwijl toezichthouders bestuurlijke maatregelen kunnen nemen. Ook verkopers van onroerend goed en andere beroepsbeoefenaars hebben een vergaande mededelingsplicht: bekende gebreken, risico’s of beperkingen moeten actief worden meegedeeld; schending daarvan leidt snel tot aansprakelijkheid, zelfs als de koper onderzoek had kunnen doen.​

Onderwerpen onder foutieve informatie verstrekken

Belangrijkste wet

Burgerlijk Wetboek artikel 3:44 lid 3 (bedrog; opzettelijk onjuiste mededeling, opzettelijk verzwijgen of kunstgreep) | Burgerlijk Wetboek artikel 6:228 (dwaling; onjuiste voorstelling van zaken door foutieve of verzwegen informatie) | Burgerlijk Wetboek artikelen 6:193a–6:193j (oneerlijke en misleidende handelspraktijken, waaronder verstrekken van onjuiste of essentiële foutieve informatie) | Zorg- en mededelingsplichten van verkopers en professionele dienstverleners (o.a. jurisprudentie over mededelingsplicht bij verborgen gebreken) | Algemene Verordening Gegevensbescherming (AVG) | Verwerking van anonieme meldingen via Meld.nl valt onder de AVG | aanvullende nationale wetgeving voor strafrechtelijke persoonsgegevens. ​

Impact op actoren

Belang van (anoniem) melden 

Meld.nl biedt een veilige en anonieme meldmogelijkheid om situaties te signaleren waarin opzettelijk of door nalatigheid foutieve informatie wordt verstrekt – zoals bewust misleidende verkoop, verzwijgen van bekende gebreken, onjuiste advisering over risico’s of structurele misleiding in communicatie – wat bijdraagt aan het stoppen van misstanden, herstel voor benadeelden en verbetering van transparantie en integriteit binnen organisaties en sectoren.

Wanneer Advocaat inschakelen 

• Wanneer een overeenkomst, aankoop of beslissing tot stand is gekomen op basis van (vermoedelijk) opzettelijk of nalatig foutieve informatie
  | beoordeling of sprake is van bedrog, dwaling, schending van mededelingsplicht of oneerlijke handelspraktijk en inschatting van bewijspositie
  | strategie: vernietiging of aanpassing van de overeenkomst, schadeclaim, klachten- of tuchtrechtelijke stappen en overleg met toezichthouders

• Voor organisaties die hun informatie- en marketingpraktijk willen toetsen of na incident moeten aanpassen
  | juridische review van websites, advertenties, klantencommunicatie, vragenlijsten en contractdocumenten op risico’s van foutieve of misleidende informatie
  | opzet van duidelijke interne richtlijnen, reviewprocedures en trainingsprogramma’s om fouten en misleiding te voorkomen

• Bij escalatie of dreigende procedures over vermeende misleiding
  | analyse van communicatie- en contractdossier, reconstructie van feitelijke informatieverstrekking en beoordeling van verdedigingsruimte
  | begeleiding bij onderhandelingen, mediation, civiele procedures en afstemming met toezichthouders of geschillencommissies

Onderzoek 

Specialistisch contra-, forensisch en digitaal onderzoek richt zich op het reconstrueren van de verstrekte informatie en de context: welke mededelingen zijn gedaan, welke feiten waren bekend, welke informatie is vastgelegd en hoe verhouden mededelingen zich tot de werkelijkheid. Dit omvat analyse van contracten, e‑mails, chats, verkoopgesprekken (indien vastgelegd), brochures, websites, vragenlijsten, interne memo’s en technische of financiële data. Op basis hiervan kan worden vastgesteld of informatie feitelijk onjuist, onvolledig of misleidend was, of sprake was van opzet of nalatige onzorgvuldigheid en hoe dit de beslissingen en schade van betrokkenen heeft beïnvloed. Deze bevindingen vormen de basis voor juridische stappen, herstelmaatregelen, interne integriteitsverbetering en eventuele handhavingstrajecten.​

Meld.nl biedt een veilige route voor anonieme meldingen. Het platform zet zich in voor het behartigen van de gerechtigde belangen van melders en betrokkenen door het uitvoeren van grondige onderzoeken, het bieden van juridische ondersteuning en het coördineren van communicatie met overheidsinstanties en juridische partners.