Partijen bij OTC-derivaten (EMIR)

Onder de Europese Verordening betreffende OTC-derivaten, centrale tegenpartijen en transactie­registers (EMIR, EU 648/2012) vallen verschillende partijen die betrokken zijn bij over-the-counter (OTC) derivatentransacties. Deze omvatten financiële tegenpartijen (banken, beleggingsondernemingen, verzekeraars, kredietinstellingen), niet-financiële tegenpartijen (ondernemingen die derivaten gebruiken voor hedging), centrale tegenpartijen (CCP’s) die tegenpartijrisico nemen en transactie­registers (TR’s) die details van derivatentransacties verzamelen. EMIR verplicht onder meer het rapporteren van alle OTC-derivaten aan een TR, het standaardiseren van bepaalde derivaten via clearing bij een CCP en het mitigeren van tegenpartijrisico voor niet-geclearde derivaten door het treffen van risicobeheersingsmaatregelen zoals collateral­vereisten en bevestigingstermijnen. Deze regelgeving verhoogt transparantie en financiële stabiliteit door toezicht op derivatenposities en het verminderen van systeemrisico.

Onderwerpen die Hieronder Vallen

• Financiële Tegenpartijen: Banken, beleggingsondernemingen, verzekeraars, kredietinstellingen en beleggingsfondsen die derivaten afsluiten.

• Niet-Financiële Tegenpartijen: Ondernemingen die derivaten afsluiten ten behoeve van hedging van commerciële risico’s.

• Centrale Tegenpartijen (CCP’s): Entiteiten zoals LCH.Clearnet die fungeren als centrale koper en verkoper in gecentraliseerde clearing.

• Transactie­registers (TR’s): Geregistreerde entiteiten die handelsrapportages verzamelen voor toezichthouders.

• Geclearde Derivaten: Standaard OTC-derivaten die via CCP’s worden gecleard.

• Niet-geclearde Derivaten: Maatwerk OTC-contracten waarvoor partijen bilaterale risicobeperkende maatregelen moeten treffen.

• Risicobeheersing: Collateral­beheer, waardering, portfoliocompressie en backstop- procedures tussen sluiting en waardering.

• Rapportageverplichting: Dagelijkse of dagelijkse-melding van transactiegegevens aan TR’s volgens gestandaardiseerde formats.

• In- en Outkategoriëring: Inverse termijnen voor bevestiging (+1u, +1d, +2d) afhankelijk van tegenpartijtypes.

• Bevestigingsplicht: Verplichting om contractdetails binnen EMIR-termijnen schriftelijk vast te leggen.

• Compressie- en reconciliatie­vereisten: Periodieke reconciliatie van portefeuillegegevens en compressie om nettoblootstelling te verkleinen.

Belangrijkste Wet bij het Onderwerp

• Verordening (EU) nr. 648/2012 (EMIR): Regelt clearing­verplichting, rapportage­verplichting, risicobeheersingsmaatregelen en registratie van CCP’s en TR’s.

• Uitvoeringsverordening (EU) 2017/105 van de Commissie: Specificeert technische standaarden voor rapportage en risicobeheersing onder EMIR.

• Wet op het financieel toezicht (Wft): Implementatie van EMIR in nationale wetgeving, toezicht op Nederlandse entiteiten.

• Wet ter voorkoming van witwassen en financieren van terrorisme (Wwft): Verplichtingen voor CCP’s en TR’s bij klantenonderzoek en ongebruikelijke transacties.

• Wet op de economische delicten (WED): Strafbaarstelling van overtreding van EMIR-rapportage- en clearing­verplichtingen.

Bescherming melder

• Anoniem melden via Meld.nl: Mogelijkheid voor melders om financiële misstanden en misstanden rondom transacties te rapporteren met volledige privacybescherming.

Inschakeling van de Vermogensrecht – Financieel Recht Advocaat

Wanneer inschakelen?

Klager (financiële tegenpartij, niet-financiële tegenpartij):

• Bij boetes of sancties wegens niet-naleving van rapportage- of clearing­verplichtingen.

• Bij geschillen over tegenpartijrisico, collateral­calls of afwijkende bevestigingsdata.

• Voor beroep tegen AFM- of DNB­handhavingsmaatregelen, bezwaar tegen sanctiebeschikkingen.

Beklaagde (CCP, TR, Nederlandse entiteit):

• Bij claims wegens vermeende tekortkomingen in clearing, netting­oplossingen of datarapportage.

• Voor verdediging tegen tuchtrechtelijke procedures, bestuurlijke boetes en reputatieschade.

Belangrijkste ondersteuning advocaat

• Strafrechtelijk: Verdediging bij OM-onderzoek naar opzet of grove nalatigheid bij rapportage- of clearing­verplichtingen.

• Civielrechtelijk: Schadeclaims wegens niet tijdige of onjuiste rapportage, geschil over nettoblootstelling of collateral­calls.

• Bestuursrechtelijk: Bezwaar/beroep tegen AFM-, DNB- of ESMA­sancties en aanwijzingen, procedures bij Raad van State.

• Tuchtrechtelijk: Vertegenwoordiging bij klachten over beroepsfouten door compliance-officers of intermediaries.

(Contra) (Forensisch) Onderzoek

Alle betrokken partijen dienen meldingen en signalen van EMIR­overtredingen conform waarheidsvinding, hoor en wederhoor zorgvuldig te onderzoeken. Bij grootschalige, grensoverschrijdende tekortkomingen bij rapportage of clearing (bijvoorbeeld systematische non-compliance, data-manipulatie of grote nettoblootstellingen) kan een onafhankelijk advocaat-onderzoeker of forensisch specialist worden ingeschakeld. Contra-onderzoek is wenselijk bij twijfel aan interne rapportages, belangen­conflicten of bij grote markt­impact door neveneffecten van non-compliance.