Financieel forensisch onderzoek

Financieel forensisch onderzoek is een specialistisch onderzoek naar mogelijke financiële onregelmatigheden, fraude, witwaspraktijken, corruptie, belangenverstrengeling of andere economische delicten binnen bedrijven, instellingen of (semi-)overheden. Dit onderzoek wordt uitgevoerd door een forensisch accountant of financieel forensisch onderzoeker. Het doel is misstanden bloot te leggen, bewijsmateriaal te borgen en belangen van betrokken partijen te waarborgen bij juridische procedures.

Onderwerpen die onder financieel forensisch onderzoek vallen

• Fraude en onrechtmatigheden

  • Ontdekking van verduistering, omkoping, valsheid in geschrifte, manipulatie van cijfers, valse facturen (“cooking the books”).

• Witwassen en ongebruikelijke transacties

  • Herkomstonderzoek van geldstromen en tracering van witwasconstructies.

• Belangenverstrengeling & corruptie

  • Analyse van ongeoorloofde persoonlijke voordelen, kartelvorming of steekpenningen.

• Bedrijfsdiefstal en kasfraude

  • Opsporing van kasverschillen, privé-opnames en niet-geregistreerde uitgaven.

• Schending van compliance- en governance-regels

  • Non-compliance met anti-witwaswetgeving, sectorale regels, meldplichten of gedragscodes.

• ESG- en duurzaamheidsskendingen

  • Onjuiste rapportages over duurzaamheid, MVO, greenwashing-praktijken.

• Forensisch databeheer en digitale sporen

  • Onderzoek naar digitale documenten, e-mails, boekingssystemen of extra administratie.

Belangrijkste wetgeving bij financieel forensisch onderzoek

• Wetboek van Strafrecht

  • Strafbaarstelling van fraude, verduistering, witwassen, corruptie en valsheid in geschrifte.

• Wet ter voorkoming van witwassen en financieren van terrorisme (Wwft)

  • Meldplicht bij ongebruikelijke transacties, cliëntenonderzoek en screening.

• Wet op het financieel toezicht (Wft)

  • Toezicht op financiële dienstverleners, transparantie-eisen en meldplichten.

• Boek 2 en 6 Burgerlijk Wetboek

  • Regels over bestuurdersaansprakelijkheid, aansprakelijkheid bij wanprestatie en schadevergoeding.

• Corporate Governance Code

  • Richtlijnen voor goed bestuur en integriteit binnen ondernemingen.

• Algemene verordening gegevensbescherming (AVG)

  • Eisen aan verwerking, beveiliging en rapportage van persoonsgegevens.

• Sectorale wetgeving

  • Aanvullende voorschriften per branche, zoals belastingwetgeving, mededingingswet, accountantswetgeving, enz.

Wanneer wordt de (contra) onderzoeker (forensisch accountant, financieel forensisch onderzoeker) ingeschakeld?

• Bij (vermoeden van) economische delicten, zoals fraude, omkoping, misbruik van functie of verduistering.

• Op verzoek van directie, raad van commissarissen, aandeelhouders, interne audit of compliance-afdelingen.

• Bij signalen van ongebruikelijke geldstromen, kasverschillen, belangenverstrengeling of kartelvorming.

• Wanneer toezichthouders (AFM, DNB, Autoriteit Persoonsgegevens) of justitie onderzoek bevelen of sancties opleggen.

• Na klokkenluidersmeldingen, incidenten of tips over onregelmatigheden in de organisatie.

• Bij geschillen over schade, aansprakelijkheid, contractbreuk of wanprestatie tussen partijen.

• Als contra-expert om de uitkomsten van eerder onderzoek te weerleggen of aan te vullen in bezwaar‐, beroeps-, of tuchtrechtelijke procedures.

Typische onderzoekers zijn forensisch accountants, financieel forensisch onderzoekers, compliance-specialisten, registeraccountants of – bij betwisting – onafhankelijk contra-expert.

Belangrijkste ondersteuning door de (contra) onderzoeker (forensisch accountant/financieel forensisch onderzoeker)

• Strafrechtelijk

  • Beoordeling en dossiervorming bij (vermoedelijk) strafbare feiten: fraude, witwassen, corruptie, verduistering, valsheid in geschrifte.

  • Analyse van financiële documenten, reconstructie van geldstromen en opstellen van rapportages voor politie, OM en rechter.

  • Contra-expertise om onderzoeksmethoden, conclusies of uitkomsten van eerdere onderzoeksresultaten te toetsen.

• Civielrechtelijk

  • Objectieve verslaglegging en onderbouwing van schadeclaims, bestuurdersaansprakelijkheid, contractbreuk, wanbeleid of aandeelhoudersgeschillen.

  • Feitenrapportages voor rechtbank bij conflicten over eigendom, nakoming, dividend of andere economische vorderingen.

  • Ondersteuning bij bewijsvoering, second opinions en mediationtrajecten.

• Bestuursrechtelijk

  • Rapportage bij bezwaar- of beroepsprocedures tegen sancties, boetes, intrekking van vergunning, toezichtmaatregelen of subsidiegeschillen.

  • Deskundigenadvies bij naleving van compliance-eisen, governance-codes of financiële wetgeving door overheidsorganisaties.

• Tuchtrechtelijk

  • Feitenonderzoek bij klachten, meldingen of tuchtprocedures tegen accountants, bestuurders of andere financiële professionals bij beroepsorganen.

  • Contra-expertise bij betwisting over onderzoekskwaliteit, integriteit of onafhankelijkheid van eerdere onderzoekers.

Tijdens alle onderzoeken worden privacy en anonimiteit bij meldingen, communicatie en procedures strikt gewaarborgd.

Dit overzicht biedt een roadmap voor het navigeren van financieel-rechtelijke zaken. Dit proces vereist zorgvuldige documentatie en snelle actie. Meld.nl fungeert als een tussenschakel voor strafrechtelijke, civielrechtelijke, bestuursrechtelijke en tuchtrechtelijke stappen. Voor het behartigen van de gerechtvaardigde belangen, is bijstand van een (contra) onderzoeker (forensisch accountant of financieel forensisch onderzoeker) essentieel.