Wanneer een verdachte gedeeltelijk wordt vrijgesproken, betekent dit dat de rechter een deel van de tenlastelegging ongegrond acht en de verdachte dus niet schuldig bevindt aan alle feiten waarvoor hij werd vervolgd. In zo’n situatie kan de verdachte, of het slachtoffer, schadevergoeding vorderen voor de periode van vervolging, deels gebaseerd op het feit dat hij ten onrechte is veroordeeld of vervolgd voor bepaalde feiten.

Situatie en belangrijkste wetten

• Delict/situatie:

  • Gedeeltelijke vrijspraak: De rechter verklaart de verdachte niet schuldig aan een of meer van de tenlastegelegde feiten, maar kan hem wel voor andere feiten schuldig verklaren.

  • Schadevergoeding: De verdachte kan, indien hij ten onrechte is vervolgd of veroordeeld voor bepaalde feiten, recht hebben op schadevergoeding voor de schade die hij als gevolg van die vervolging heeft geleden (zoals proceskosten, reputatieschade, verlies van inkomen of emotionele schade).

  • Benadeelde partij: Ook het slachtoffer kan schadevergoeding vorderen als benadeelde partij in het strafproces, maar dit betreft vooral de schade door het delict, niet de schade door de vervolging zelf.

• Belangrijkste wetten:

  • Wetboek van Strafvordering (Sv), artikel 89:

    • Regelt de mogelijkheid voor de verdachte om schadevergoeding te vorderen vanwege onterechte vervolging (bijvoorbeeld na vrijspraak of na vernietiging van het vonnis door het gerechtshof of de Hoge Raad).

  • Wetboek van Strafvordering (Sv), artikel 51f:

    • Regelt de mogelijkheid tot schadevergoedingsmaatregel in het strafproces, waarbij de rechter op verzoek van de benadeelde partij schadevergoeding kan opleggen aan de veroordeelde.

  • Wetboek van Strafvordering (Sv), artikel 591:

    • Biedt de mogelijkheid tot schadevergoeding als gevolg van onterechte strafrechtelijke maatregelen (zoals voorlopige hechtenis) na vernietiging van het vonnis.

  • Burgerlijk Wetboek (BW):

    • Regelt de algemene aansprakelijkheid en schadevergoeding, relevant als aanvullende civiele procedure wordt gestart.

  • Wetboek van Strafrecht (Sr):

    • Bepaalt welke feiten strafbaar zijn, maar is niet direct van toepassing op de schadevergoedingsprocedure.

Wanneer een advocaat inschakelen?

Een advocaat wordt ingeschakeld door verdachten in de volgende situaties:

• Dagvaarding:

  • Bij ontvangst van een dagvaarding voor de rechtbank.

• Arrestatie/verhoor:

  • Direct na aanhouding of verhoor door politie of justitie.

• Tijdens het hele strafproces:

  • Vanaf het eerste contact met justitie tot en met de zitting, hoger beroep bij het hof en cassatie bij de Hoge Raad.

• Schadevergoedingsprocedure:

  • Advies en begeleiding bij het vorderen van schadevergoeding na gedeeltelijke vrijspraak of vernietiging van het vonnis.

• Bestuursrechtelijke of civiele procedures:

  • Advies en begeleiding bij het vorderen van schadevergoeding via een civiele procedure, indien schadevergoeding via het strafrecht niet mogelijk is.

Belangrijke ondersteuning door de advocaat

• Juridisch advies:

  • Uitleg van de rechten en mogelijkheden tot schadevergoeding na gedeeltelijke vrijspraak.

• Vertegenwoordiging:

  • Vertegenwoordiging bij verhoor, zitting, hoger beroep en cassatie.

• Processtukken:

  • Opstellen van verweerschriften, beroepschriften, cassatiemiddelen en schadevergoedingsvorderingen.

• Schadeberekening:

  • Ondersteuning bij het berekenen en onderbouwen van de schadevergoedingsvordering.

• Bewijsrecht:

  • Beoordeling van het bewijsmateriaal en advisering over de sterkte van het bewijs.

• Strategie:

  • Bepalen van de beste aanpak, bijvoorbeeld het voeren van verweer of het zoeken van een schikking.

• Rechtenbescherming:

  • Bescherming tegen onrechtmatige vragen of procedures tijdens verhoor of zitting.

• Civiele procedure:

  • Vertegenwoordiging bij een civiele procedure indien schadevergoeding niet via het strafrecht kan worden verkregen.

Procesverloop en rol van de advocaat

• Rechtbank:

  • Eerste aanleg: De zaak wordt behandeld door de rechtbank. De advocaat verdedigt de verdachte en pleit voor vrijspraak of gedeeltelijke vrijspraak.

  • Schadevergoedingsprocedure: De advocaat ondersteunt bij het indienen van een schadevergoedingsvordering na gedeeltelijke vrijspraak of vernietiging van het vonnis.

• Hoger beroep (gerechtshof):

  • Indien partijen het niet eens zijn met de uitspraak van de rechtbank, kan hoger beroep worden ingesteld bij het gerechtshof.

  • De advocaat vertegenwoordigt zijn cliënt tijdens het hoger beroep, stelt beroepschriften op en pleit tijdens de zitting.

• Cassatie (Hoge Raad):

  • Bij vragen over de juiste toepassing van het recht kan cassatie bij de Hoge Raad worden ingesteld.

  • De advocaat adviseert over de kans van slagen en vertegenwoordigt zijn cliënt bij de Hoge Raad.

• Civiele procedure:

  • Indien schadevergoeding niet via het strafrecht kan worden verkregen, kan de advocaat een civiele procedure starten om aansprakelijkheid vast te stellen en een oordeel te krijgen over de hoogte van de schadevergoeding.

Belang van juridische bijstand

Een strafrecht advocaat is essentieel om de rechten van verdachten te beschermen tijdens het hele strafproces. De advocaat zorgt voor een zorgvuldige voorbereiding, strategische aanpak en professionele vertegenwoordiging bij alle rechtscolleges, met name bij het vorderen van schadevergoeding na gedeeltelijke vrijspraak13.

Dit overzicht biedt een roadmap voor het navigeren van strafrechtzaken. Dit proces vereist zorgvuldige documentatie en snelle actie. Meld.nl fungeert als een tussenschakel voor civielrechtelijke, bestuursrechtelijke en strafrechtelijke stappen. Voor het behartigen van de gerechtvaardigde belangen, is bijstand van een strafrecht advocaat essentieel.