zelfplagiaat
Zelfplagiaat melden via Centraal Meldpunt: Meld.nl.
Zelfplagiaat
Zelfplagiaat verwijst naar het hergebruiken van eigen eerder gepubliceerd werk zonder dit duidelijk te vermelden. Hoewel het juridisch gezien geen plagiaat in de klassieke zin is—omdat men geen werk van een ander overneemt—wordt het in de wetenschap en het onderwijs gezien als een vorm van oneerlijkheid. Zelfplagiaat kan de indruk wekken dat er sprake is van nieuwe, originele publicaties, terwijl feitelijk eerder werk wordt gerecycled. Dit kan leiden tot misleiding van lezers, beoordelaars en opdrachtgevers, en zet integere collega’s op achterstand. De belangrijkste wet die hierbij hoort is de Auteurswet. In academische context zijn daarnaast gedragscodes en integriteitsreglementen van universiteiten en onderzoeksinstellingen relevant.
Onderwerpen die onder zelfplagiaat vallen
-
Herpublicatie zonder bronvermelding
Opnieuw indienen of publiceren van (delen van) eigen werk (zoals artikelen, hoofdstukken of data) als nieuw, zonder verwijzing naar de eerdere publicatie. -
Dubbele publicaties
In meerdere tijdschriften, boeken of conferenties hetzelfde onderzoek presenteren als ‘nieuw’, zonder cross-referentie. -
Recycling van tekst
Grote delen van eigen eerdere teksten letterlijk overnemen in een nieuwe publicatie zonder transparantie voor de lezer. -
Zelfplagiaat in onderwijs
Hetzelfde essay of scriptie bij meerdere opleidingen/vakken indienen zonder dit duidelijk te maken aan de docenten. -
Schijn van productiviteit
Hergebruik van oud werk zonder juiste verwijzing, waardoor onterecht de indruk van wetenschappelijke of professionele productiviteit wordt gewekt.
Belangrijkste wetgeving bij zelfplagiaat
-
Auteurswet
Beschermt het auteursrecht op eigen werk, maar regelt ook de voorwaarden voor publicatie, herpublicatie en naamsvermelding. In de praktijk zijn vooral gedragscodes en reglementen van onderzoeksinstellingen, universiteiten en tijdschriften leidend bij integriteitsschendingen door zelfplagiaat. -
Nederlandse Gedragscode Wetenschappelijke Integriteit
Stelt transparantie, eerlijkheid, zorgvuldigheid en betrouwbare verslaglegging van onderzoek centraal.
Type melden van misstanden en integriteitschendingen
-
Interne melding
Neem contact op met de leidinggevende, decaan, vertrouwenspersoon integriteit of klachtenfunctionaris binnen de organisatie of onderwijsinstelling. De melding dient vertrouwelijk, onafhankelijk en met toepassing van hoor en wederhoor behandeld te worden. -
Externe melding
Wanneer interne melding niet mogelijk, niet veilig of niet effectief is, kan melding anoniem of met naam worden gedaan bij het onafhankelijke meldpunt:-
Meld.nl
-
Soorten (contra) onderzoek
-
Intern onafhankelijk onderzoek
Instellingen zijn verplicht meldingen van zelfplagiaat zorgvuldig, objectief en onafhankelijk te onderzoeken. Dit houdt in: waarheidsvinding, hoor en wederhoor, feitenonderzoek en transparante rapportage. -
Extern onderzoek / advocaat-onderzoeker / specialist wetenschappelijke integriteit
Bij ernstige verdenkingen, gevoelige kwesties of twijfel aan de onafhankelijkheid kan een externe advocaat-onderzoeker of specialist onderzoeksintegriteit worden ingeschakeld. -
Contra-onderzoek (second opinion)
Een onafhankelijke herbeoordeling is mogelijk bij twijfel aan aanpak, inhoud of uitkomst van het eerste onderzoek.
Inschakeling advocaat en belangrijkste ondersteuning
-
Strafrechtelijke procedures
In uitzonderlijke gevallen, bijvoorbeeld bij valsheid in geschrifte of fraude rond subsidieverlening. -
Civielrechtelijke procedures
Juridische hulp bij schadeclaims (bijvoorbeeld bij reputatieschade, contractbreuk of auteursrechtelijke conflicten). -
Bestuursrechtelijke procedures
Begeleiding bij bezwaar en beroep tegen besluiten van onderwijs- of onderzoeksinstellingen rondom sancties of graadintrekking. -
Tuchtrechtelijke procedures
Vertegenwoordiging bij klachten en tuchtzaken binnen universiteiten, wetenschappelijke verenigingen of beroepsorganisaties.
De advocaat biedt:
-
Juridisch advies over rechten, plichten en processtrategie;
-
Ondersteuning bij het opstellen van klachten, bezwaar- en beroepschriften;
-
Vertegenwoordiging in straf-, civielrechtelijke, bestuursrechtelijke en tuchtrechtelijke procedures;
-
Bescherming van melders tegen represailles, begeleiding tijdens hoor en wederhoor.
Bescherming van de melder
-
Wet bescherming klokkenluiders
Biedt bescherming aan melders van integriteitschendingen (zoals zelfplagiaat) tegen benadeling (ontslag, overplaatsing, promotieblokkade, intimidatie), en waarborgt het recht op juridische bijstand. -
Anoniem melden
Kan veilig en anoniem via Meld.nl, waarbij privacy en anonimiteit strikt worden beschermd.
Dit overzicht biedt een roadmap voor het navigeren van integriteits- en wetenschappelijke integriteitszaken. Dit proces vereist zorgvuldige documentatie en snelle actie. Meld.nl fungeert als een tussenschakel voor strafrechtelijke, civielrechtelijke, bestuursrechtelijke en tuchtrechtelijke stappen. Voor het behartigen van de gerechtvaardigde belangen, is bijstand van een (contra) onderzoeker (specialist wetenschappelijke integriteit, advocaat-onderzoeker) en advocaat (wetenschapsrecht, bestuursrecht, civielrecht) essentieel.
Meld.nl kan op dit moment geen meldingen verwerken; excuses voor het ongemak.